❤️علت بی حالی بعد از آنژیوگرافی چیست؟ بررسی دلایل شایع و طبیعی
بعد از انجام آنژیوگرافی برخی بیماران ممکن است احساس بی حالی و ضعف کنند که این وضعیت ممکن است به دلایل مختلفی از جمله تاثیرات داروها، تغییرات فشار خون یا استرس ناشی از فرایند پزشکی باشد. این بی حالی اغلب موقتی است و بعد از مدتی بهبود پیدا می کند اما در برخی موارد ممکن است به مشکلاتی مثل فشار خون پایین، مشکلات قلبی یا واکنش های جانبی دارویی مربوط شود.
در مقاله ی پیش رو علت بی حالی بعد از آنژیوگرافی چیست؟ بررسی کامل دلایل، خطرات و راه های درمان به طور مفصل توضیح داده خواهد شد. در صورتی که نیاز به مشاوره بیشتر داشتید پیشنهاد می شود برای دریافت خدمات تخصصی به یکی از بهترین مراکز درمانی در تهران همچون مجتمع پزشکی جلفا مراجعه کنید.
چرا بعد از آنژیوگرافی بی حال می شویم؟
بعد از انجام آنژیوگرافی برخی از بیماران ممکن است احساس بی حالی یا ضعف کنند که این یک تجربه رایج است، اما دلایل مختلفی برای آن وجود دارد. آنژیوگرافی که یک روش تشخیصی برای بررسی وضعیت رگ های خونی به ویژه رگ های قلب است به طور معمول از طریق وارد کردن یک لوله نازک (کاتتر) به رگ ها و تزریق رنگ به آنها انجام می شود. این فرایند ممکن است به بدن فشار وارد کند و باعث تغییرات در شرایط فیزیکی و روحی فرد شود. در ادامه به بررسی علل مختلف بی حالی بعد از این فرایند پزشکی پرداخته می شود تا بهتر درک کنیم که چرا این اتفاق می افتد.
تأثیرات داروها و آرام بخش ها
یکی از اصلی ترین دلایل بی حالی بعد از آنژیوگرافی تأثیرات داروهایی است که به منظور آرام بخش کردن بیمار یا برای جلوگیری از درد در طول عمل استفاده می شوند. در حین انجام آنژیوگرافی معمولاً داروهای بی حسی و آرام بخش برای کاهش استرس و درد بیمار به او تزریق می شود.
این داروها ممکن است باعث کاهش فشار خون و خواب آلودگی شوند. به ویژه آرامبخش ها ممکن است برای مدتی بعد از عمل بدن را در حالت کسل و بی حالی قرار دهند. این اثرات معمولاً موقتی هستند اما بسته به نوع دارو و واکنش بدن فرد ممکن است برای مدت طولانی تری احساس بی حالی وجود داشته باشد. همچنین برخی بیماران ممکن است به داروهای خاصی حساسیت نشان دهند که این نیز می تواند منجر به علائم ناخوشایند از جمله بی حالی شود.
تغییرات فشار خون
تغییرات در فشار خون یکی دیگر از عواملی است که می تواند موجب بی حالی بعد از آنژیوگرافی شود. در حین انجام این فرایند ممکن است فشار خون بیمار کاهش یابد یا افزایش یابد. کاهش فشار خون به ویژه زمانی اتفاق می افتد که داروهای آرام بخش، مایعات تزریقی یا داروهایی که برای جلوگیری از عوارض قلبی مصرف می شوند بدن را تحت تأثیر قرار دهند.
فشار خون پایین می تواند موجب احساس سرگیجه، ضعف و بی حالی در بیمار شود. در برخی موارد اگر فشار خون به طور غیرمترقبه بالا برود این ممکن است نشانه ای از مشکلات قلبی یا دیگر اختلالات باشد که نیاز به بررسی فوری دارند. تنظیم مجدد فشار خون بعد از آنژیوگرافی معمولاً به سرعت بهبود می یابد اما ممکن است نیاز به نظارت و درمان های اضافی داشته باشد.
استرس و اضطراب
بسیاری از بیماران قبل و بعد از آنژیوگرافی احساس استرس و اضطراب می کنند که می تواند به بی حالی بعد از عمل منجر شود. تجربه اضطراب یا ترس از انجام یک فرآیند پزشکی پیچیده مانند آنژیوگرافی می تواند تأثیرات روانی و فیزیکی زیادی داشته باشد.
استرس ناشی از نگرانی در مورد نتایج آزمون یا احساس عدم کنترل بر وضعیت جسمی می تواند سیستم عصبی بدن را تحریک کرده و باعث ایجاد علائمی همچون خستگی و بی حالی شود. این واکنش ها معمولاً پس از گذشت مدت زمانی کوتاه از کاهش استرس و بازگشت به حالت طبیعی برطرف می شوند، اما در برخی موارد استرس و اضطراب مداوم ممکن است نیاز به درمان روان شناختی یا مشاوره داشته باشد.
مشکلات مرتبط با سیستم گردش خون
یکی دیگر از دلایل احتمالی بی حالی بعد از آنژیوگرافی مشکلات بالقوه در سیستم گردش خون است. در صورتی که فرایند آنژیوگرافی با پیچیدگی هایی همراه باشد مانند آسیب به رگ ها یا انسداد برخی رگ ها ممکن است گردش خون به طور موقت مختل شود.
این اختلالات می توانند به کاهش جریان خون به اعضای مختلف بدن از جمله مغز منجر شوند، که در نتیجه احساس ضعف و بی حالی در بیمار ایجاد می شود. این وضعیت ممکن است نیاز به درمان فوری داشته باشد تا از مشکلات جدی تر مانند سکته مغزی یا حمله قلبی جلوگیری شود. پزشکان معمولاً قبل از انجام آنژیوگرافی به دقت وضعیت بیمار را بررسی می کنند. تا از بروز چنین مشکلاتی جلوگیری کنند اما در موارد نادر این اختلالات ممکن است رخ دهند.
واکنش های جانبی از طریق کنتراست (رنگ)
در حین آنژیوگرافی از یک رنگ خاص به نام کنتراست استفاده می شود، که به وسیله آن می توان تصاویر دقیق تری از رگ ها به دست آورد. این ماده ممکن است برای برخی افراد ایجاد حساسیت یا واکنش های آلرژیک کند که منجر به احساس بی حالی، تهوع یا حتی مشکلات تنفسی می شود.
اگر بیمار نسبت به این ماده حساسیت نشان دهد بدن ممکن است واکنش های شدیدی داشته باشد. که به شکل سرگیجه، احساس ضعف یا بی حالی نمایان می شود. در این موارد پزشکان سریعاً اقدام به درمان و متوقف کردن اثرات این ماده خواهند کرد اما برخی افراد ممکن است برای مدت کوتاهی پس از آنژیوگرافی به دلیل این واکنش ها احساس ناخوشایند کنند.
کم آبی و کم خونی
در برخی موارد بعد از آنژیوگرافی بدن ممکن است با کم آبی مواجه شود که می تواند منجر به بی حالی شود. این وضعیت ممکن است به دلیل تزریق مواد مختلف یا طولانی بودن مدت زمان فرایند رخ دهد. کم آبی بدن می تواند بر عملکرد صحیح ارگان ها و بافت ها تأثیر بگذارد و باعث احساس ضعف و بی حالی در بیمار شود. علاوه بر این کم خونی نیز می تواند یکی دیگر از دلایل باشد. در صورتی که بیمار قبل از آنژیوگرافی دچار کم خونی باشد فرایند پزشکی ممکن است این مشکل را تشدید کرده و بی حالی را افزایش دهد.
تأثیرات طولانی مدت آنژیوگرافی
در برخی موارد حتی پس از پایان آنژیوگرافی بیماران ممکن است برای مدت زمان طولانی تری احساس بی حالی داشته باشند. این ممکن است ناشی از اثرات جانبی طولانی مدت فرایند باشد که در برخی افراد بیشتر از دیگران دیده می شود.
احساس بی حالی ممکن است به ویژه در افرادی که قبلاً مشکلات قلبی داشتند یا آنژیوگرافی به منظور بررسی اختلالات عروق کرونر انجام شده است شدید تر باشد. چنین بیماران ممکن است به زمان بیشتری برای بازتوانی و بهبودی نیاز داشته باشند.
سابقه بیماری های قلبی و فشار خون بالا
افرادی که سابقه بیماری های قلبی یا فشار خون بالا دارند ممکن است بعد از آنژیوگرافی بیشتر در معرض بی حالی قرار بگیرند. بدن این افراد ممکن است نسبت به تغییرات فشار خون و تأثیرات داروها حساس تر باشد.
همچنین مشکلات قبلی مانند انسداد رگ ها یا آسیب به عضله قلب می تواند فرآیند بهبودی را دشوارتر کند و باعث احساس ضعف و خستگی شود. از آنجایی که آنژیوگرافی در اکثر موارد برای بررسی مشکلات قلبی انجام می شود افرادی که مشکلات قلبی پیشرفته دارند معمولاً بیشتر در معرض این نوع مشکلات هستند.
عوارض ناشی از کاتتر و وارد شدن به رگ ها
در حین انجام آنژیوگرافی کاتتر وارد رگ ها می شود تا رنگ مخصوص تزریق شود و تصاویر لازم گرفته شود. این فرایند می تواند باعث تحریک رگ ها، آسیب های موقت یا حتی ایجاد کبودی در محل ورود کاتتر شود.
این آسیب های جزئی به طور معمول موقتی هستند اما ممکن است باعث درد و احساس ناآرامی در بیماران شوند. به خصوص اگر کاتتر وارد رگ های بزرگ یا پیچیده شود فشار اضافی به بدن وارد می شود که می تواند موجب احساس بی حالی و ضعف گردد.
نقص در عملکرد کلیه ها یا مشکلات مربوط به کنتراست
یکی دیگر از عوامل بی حالی بعد از آنژیوگرافی آسیب به کلیه ها است که در برخی موارد به دلیل استفاده از ماده کنتراست (رنگ) اتفاق می افتد. این ماده برای تصویر برداری دقیق تر از رگ ها استفاده می شود اما در برخی افراد به ویژه کسانی که قبلاً مشکلات کلیوی دارند این ماده می تواند به کلیه ها آسیب برساند و موجب بروز مشکلاتی مانند فشار خون بالا، کمبود مایعات و در نهایت احساس خستگی و بی حالی شود. این مسئله به ویژه در بیماران مسن تر یا کسانی که دیابت دارند شایع تر است.
نارسایی سیستم عصبی خود مختار
سیستم عصبی خود مختار بدن مسئول تنظیم فعالیت های خودکار بدن مانند ضربان قلب، فشار خون و تنفس است. برخی از افراد بعد از آنژیوگرافی ممکن است دچار اختلالات موقتی در این سیستم شوند که می تواند منجر به علائم مختلفی از جمله سرگیجه، تهوع و بی حالی شود. این اختلالات معمولاً به دلیل استرس، تغییرات فشار خون یا حتی پاسخ بدن به داروهای مورد استفاده در طول عمل ایجاد می شود. در موارد نادر نارسایی در این سیستم ممکن است موجب مشکلات طولانی مدت تر شود که نیاز به درمان ویژه دارد.
افزایش جریان خون به مناطق آسیب دیده
در برخی موارد پس از انجام آنژیوگرافی بدن ممکن است به طور موقت اقدام به ارسال جریان خون بیشتر به مناطق آسیب دیده کند. این فرآیند می تواند باعث احساس ناراحتی، تورم و گاهی بی حالی شود. به ویژه در صورت وجود آسیب های جزئی به دیواره رگ ها یا عضله قلب بدن ممکن است به طور موقت واکنش هایی مانند تشدید فعالیت سیستم ایمنی یا افزایش جریان خون را نشان دهد که این خود می تواند باعث ایجاد احساس ضعف و خستگی در بیمار شود.
کمبود اکسیژن در بافت ها
در برخی موارد نادر آنژیوگرافی ممکن است به طور موقت باعث کاهش اکسیژن رسانی به بافت های بدن شود. این وضعیت بیشتر در افرادی که مشکلات قلبی دارند یا در حین عمل مقدار اکسیژن موجود در خون کاهش یابد ممکن است رخ دهد. کمبود اکسیژن در بافت ها می تواند منجر به احساس بی حالی، سرگیجه و ضعف شود که معمولاً پس از بهبود وضعیت قلبی و گردش خون بیمار برطرف می شود.
بی حالی بعد از آنژیوگرافی چقدر طول می کشد؟
بی حالی بعد از آنژیوگرافی معمولاً موقتی است و مدت زمان آن بستگی به وضعیت عمومی بیمار، نوع داروهای مصرفی، واکنش های بدن و پیچیدگی فرایند دارد. برای بیشتر بیماران این احساس ضعف و خستگی ممکن است تنها چند ساعت تا یک روز طول بکشد و به طور تدریجی برطرف شود. با این حال در برخی افراد که دچار مشکلات قلبی یا فشار خون بالا هستند این علائم ممکن است تا چند روز ادامه یابد. اگر بیحالی پس از چند روز همچنان باقی ماند یا تشدید شود مراجعه به پزشک برای بررسی دقیق تر و اطمینان از عدم وجود عوارض جانبی جدی ضروری است.
چه زمانی بی حالی خطرناک است؟
بی حالی بعد از آنژیوگرافی معمولاً موقتی است اما در برخی موارد می تواند نشانه ای از مشکل جدی باشد. در اینجا چند موقعیت که بی حالی ممکن است خطرناک باشد آورده شده است.
بی حالی همراه با درد قفسه سینه شدید
بی حالی که بیشتر از ۲۴ ساعت طول بکشد و بدتر شود
سرگیجه یا غش کردن همراه با بی حالی
تورم یا خونریزی شدید در محل ورود کاتتر
بی حالی همراه با تغییرات در ضربان قلب (تپش قلب یا آریتمی)
تهوع و استفراغ شدید همراه با بی حالی
بی حالی همراه با تنگی نفس یا تعریق زیاد
درمان بی حالی بعد از آنژیوگرافی
بی حالی یا احساس خستگی بعد از آنژیوگرافی ممکن است به دلایل مختلفی از جمله اثرات داروها، استرس جسمی یا فیزیکی، یا پروسه خود آنژیوگرافی باشد. در اینجا چند روش برای درمان و کاهش بی حالی بعد از آنژیوگرافی آورده شده است.